రోమన్ క్యాథలిక్ సంస్కారపరమైన విమోచనశాస్త్రం యొక్క అభివృద్ధి

ఐదు మరియు ఆరవ శతాబ్దాలలో జరిగిన అనేక మతపరమైన సభలు (councils), పెలాజియన్ వివాదాన్ని అధికారికంగా అగస్టీన్‌కు అనుకూలంగా పరిష్కరించాయి. ఆదాము చేసిన పాపం అతని సంతతి అంతటిపైనా ప్రభావం చూపిందని, రక్షణ అనేది కేవలం దేవుని కృప ద్వారానే లభిస్తుందని స్పష్టం చేయబడింది. పెలాజియనిజం మరియు సెమీ-పెలాజియనిజం రెండూ ఖండించబడ్డాయి. దురదృష్టవశాత్తు, సంఘం యొక్క అధికారిక ప్రకటనలు ఉన్నప్పటికీ, సంఘాన్ని తిరిగి సెమీ-పెలాజియన్ ధోరణి వైపు నడిపించే ఆలోచనా ధోరణులు కూడా అందులో ఉనికిలో ఉన్నాయి.

ఉదాహరణకు, నియోప్లాటోనిజం వివిధ తపస్సు పద్ధతుల ద్వారా ఆత్మ దేవుని వద్దకు ఆరోహించడం ద్వారా మానవ విమోచనను భావించింది. ఇటువంటి ఆలోచనలు క్రైస్తవ సన్యాస సమాజాలలో  పాతుకుపోయాయి, సిద్ధాంత అభివృద్ధిపై వాటి దైవజ్ఞానపరమైన ప్రభావం ప్రగాఢంగా ఉంది. ఈ ఆలోచనలు అగస్టిన్ మరియు సూడో-డయోనిసియస్ వంటి అత్యంత ప్రభావవంతమైన దైవజ్ఞానశాస్త్రుల  రచనలలో కూడా కనిపిస్తాయి.

సంస్కరణ ఉద్యమ కాలం నాటికి, పెలాజియనిజంపై పోరాటంలో సాధించిన విజయాలలో చాలా వరకు కోల్పోవడం జరిగింది. దేవుని కృప కంటే వ్యక్తిగత పుణ్యకార్యాలపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడే ఒక సమగ్రమైన ‘సంఘ-సంస్కారాల’ రక్షణ విధానం అప్పటికి ప్రాబల్యం పొందింది.

రోమన్ కాథలిక్ విమోచనశాస్త్రాన్ని అర్థం చేసుకోవడం ముఖ్యం. సంస్కరణవాద రక్షణ  సిద్ధాంతాన్ని, అది ఉద్భవించిన మరియు ప్రతిస్పందించిన దైవజ్ఞాన వ్యవస్థను అర్థం చేసుకోకుండా పూర్తిగా అర్థం చేసుకోలేము.

రోమన్ క్యాథలిక్ రక్షణ సిద్ధాంతాన్ని అర్థం చేసుకోవడానికి, మనం ఆదాము కాలం నాటికి వెనక్కి వెళ్లాల్సి ఉంటుంది. రోమన్ క్యాథలిక్ వేదాంతం ప్రకారం, ఆదాము మంచివాడిగా సృష్టించబడ్డాడు మరియు తన సహజ లక్ష్యాలను చేరుకోగల సామర్థ్యాన్ని కలిగి ఉన్నాడు; అయితే, తన అంతిమ దైవిక గమ్యాన్ని—అంటే దేవుని దివ్య దర్శనాన్ని (beatific vision)—పొందే సామర్థ్యం మాత్రం అతనికి సహజసిద్ధంగా లేదు. ఆ లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడానికి, ఆదాము సహజ స్థితి నుండి అతీంద్రియ స్థితికి ఉన్నతపరచబడాల్సి ఉంటుంది. పాపపు కోరికలను అదుపు చేయడానికి తన వివేచనను ఉపయోగించే సామర్థ్యం అతనికి ప్రసాదించబడాల్సి ఉంటుంది. దేవుడు ఆదాముకు అతని మానవ స్వభావానికి అతీతమైన ‘పరిశుద్ధపరిచే కృప’ (sanctifying grace) అనే వరాన్ని ప్రసాదించడం ద్వారా ఇది సాధ్యమౌతుంది. కాబట్టి, ఇది ఒక “అదనపు వరం” (donum superadditum). ఇది ఆదాము మానవ స్వభావాన్ని ఉన్నతపరచి, అతన్ని దేవునితో ఐక్యపరుస్తుంది. అలాగే, తన అంతిమ ఆధ్యాత్మిక గమ్యాన్ని (eschatological goal) పొందే అర్హతను అతనికి కల్పిస్తుంది.

ఆదాము పాపం చేసినప్పుడు, అతను తన అతీంద్రియ స్థితి నుండి పతనమయ్యాడు. ఈ పతనం వల్ల అతనికి అదనంగా లభించిన కృపావరం కోల్పోవాల్సి వచ్చింది, కానీ అది అతని సహజ స్వభావాన్ని మాత్రం నాశనం చేయలేదు. మధ్యయుగ కాలంలో, ఆదాము మానవ స్వభావానికి—ముఖ్యంగా అతని విచక్షణ మరియు సంకల్ప శక్తులకు—ఏ మేరకు హాని జరిగిందనే విషయంలో భిన్నాభిప్రాయాలు ఉండేవి. అతని మానవ స్వభావం ఏమాత్రం దెబ్బతినలేదని, కృపావరం పొందే ముందు తాను ఏ స్థితిలో సృష్టించబడ్డాడో ఆ స్థితికే ఆదాము తిరిగి వెళ్లాడని కొందరు అన్నారు. అతని స్వభావం గాయపడిందని మరికొందరు వాదించారు. ఏది ఏమైనప్పటికీ, ఆదాము సంతానం ఈ పతనమైన స్థితిలోనే జన్మిస్తున్నారు.

దైవజ్ఞానశాస్త్రంలో, సమస్యగా దేనిని భావిస్తారో దానిని బట్టే పరిష్కారం యొక్క స్వభావం నిర్ణయించబడుతుంది. కాబట్టి, ఒక వ్యక్తి యొక్క రక్షణ సిద్ధాంతం అనేది ప్రధానంగా సృష్టి, పాపం మరియు మానవ పతనం (fall) యొక్క పరిణామాలకు సంబంధించిన వారి సిద్ధాంతాలపై ఆధారపడి ఉంటుంది. మధ్యయుగపు రోమన్ క్యాథలిక్కులు మానవ సమస్యను ‘పరిశుద్ధపరిచే కృపావరం’ (sanctifying grace) కోల్పోవడంగా భావించారు కాబట్టి, వారు సహజంగానే రక్షణను ఆ వరాన్ని తిరిగి పొందడంగా పరిగణించారు. కాబట్టి, రోమన్ క్యాథలిక్ విధానంలో ‘రక్షణ’ అనేది పతనమైన మానవులు అతీంద్రియ ఉనికి స్థితికి తిరిగి ఉన్నతపరచబడటాన్ని సూచిస్తుంది. ఇది ఎలా సాధ్యమవుతుంది? రోమన్ క్యాథలిక్ సంఘము యొక్క సంస్కారాల (sacraments) ద్వారా. మరో మాటలో చెప్పాలంటే, చర్చి మరియు సంస్కారాలకు సంబంధించిన రోమన్ క్యాథలిక్ సిద్ధాంతమే ఆ వ్యవస్థ యొక్క రక్షణ సిద్ధాంతం. అందుకే నేను దీనిని రోమన్ క్యాథలిక్ ‘సంఘ-సంస్కారాల’ (ecclesio-sacerdotal) రక్షణ విధానం అని పేర్కొన్నాను (‘ఎక్లీసియో’ అంటే సంఘం అని, ‘సాసెర్‌డోటల్’ అంటే సంస్కారాలు అని అర్థం).

రోమన్ క్యాథలిక్ విధానంలో, బాప్తిస్మము అనేది ఆదాము యొక్క బిడ్డను, ఆదాము కోల్పోయిన అతీంద్రియ స్థితికి ఉన్నతపరిచే ఒక సంస్కారం. ఇది ఆ వ్యక్తిని దేవునితో అనుసంధానించడమే కాకుండా, సమస్త పాపాల నుండి అతన్ని శుద్ధి చేస్తుంది. బాప్తిస్మము ద్వారా, పరిశుద్ధపరిచే కృప అనే వరం ఆత్మలో నాటబడుతుంది మరియు బాప్తిస్మము పొందిన వ్యక్తి నీతిమంతుడిగా తీర్చబడుతాడు. ఈ పరిశుద్ధపరిచే కృపను ‘నీతిమంతులుగా తీర్చే కృప’ అని కూడా అంటారు. అందుకే, రోమన్ క్యాథలిక్ రక్షణ విధానంలో నీతిమంతులుగా తీర్చబడటానికి బాప్తిస్మము ఒక సాధనంగా పరిగణించబడుతుంది.

బాప్తిస్మం తరువాత, నూతన విశ్వాసికి నిర్ధారణ సంస్కారం ఇవ్వబడుతుంది, ఇది అతని పరిశుద్ధపరిచే కృపను వృద్ధి చేసి బలపరుస్తుంది. విశ్వాసి యూకరిస్ట్ సంస్కారంలో పాలుపంచుకోవడం ద్వారా కూడా తన పరిశుద్ధపరిచే కృపను వృద్ధి చేసుకుని బలపరుచుకుంటాడు. విశ్వాసి పరిశుద్ధపరచబడటం లేదా సమర్థించబడటం అనే ఆ ఉన్నత స్థితిలో నిలిచి ఉన్నంత కాలం, అంతిమంగా రక్షణను పొందేందుకు అవసరమైన సత్కార్యాలను వారు చేయగలరు. అలాగే, ఆ ​​కృపా స్థితిలోనే మరణిస్తే, పరలోకానికి వెళ్లే ముందు వారు ‘పర్గేటరీ’ (శుద్ధి స్థలం)లో కొంతకాలం గడపాల్సి ఉండటం అనేది జరగగలిగే అత్యంత తీవ్రమైన పరిణామం అవుతుంది.

అయితే, ఒక విశ్వాసి గనుక ‘మరణకరమైన పాపం’ (అంటే, అత్యంత తీవ్రమైన నేరంగా పరిగణించబడే పాపం) చేస్తే, ఆ వ్యక్తి దైవకృప స్థితిని కోల్పోతాడు. ఒకవేళ ఎవరైనా ఆ కృపా స్థితిలో లేకుండా మరణిస్తే, వారు ‘శుద్ధిస్థలం’ (Purgatory)కు వెళ్లరు; దానికి బదులుగా, వారు నరకానికి వెళ్తారు. విమోచన పొందే ఆశ ఉండాలంటే, ఆ వ్యక్తి తిరిగి ఆ ఉన్నతమైన దైవకృప స్థితిని పొందాలి. అలాంటప్పుడు, ఆ వ్యక్తికి మళ్లీ బాప్టిస్మము ఇవ్వాలా? లేదు. ఒక వ్యక్తి ఒక్కసారి మాత్రమే బాప్తిస్మము పొందగలడు. అలాగైతే పాపికి ఏ నిరీక్షణ ఉండదా? లేదు, ఎందుకంటే ఈ ప్రయోజనం కోసం రోమన్ కాథలిక్ సంఘములో మరొక సంస్కారం ఉంది. కృపా స్థితి నుండి పడిపోయిన పాపి సంఘానికి వెళ్లి, పశ్చాత్తాప సంస్కారాన్ని స్వీకరించాలి. ఈ సంస్కారం ద్వారా, పాపి తిరిగి నీతిమంతునిగా తీర్చబడే స్థితికి ఉన్నతపరచబడతాడు, ఆ స్థితిలో అతను అంత్యకాల రక్షణకు అర్హత పొందడానికి అవసరమైన కార్యాలను చేయగలడు.

సంస్కరణోద్యమ కాలం నాటికి, పాశ్చాత్య సంఘములో ఈ ‘సంఘ-సంస్కారాల’ రక్షణ విధానం ఆధిపత్యం చెలాయించేది. తాము దేవుని కృపలో ఉన్నామనే విషయంలో ఎటువంటి నిశ్చయతను పొందలేక, క్రైస్తవులు ఆధ్యాత్మిక అనిశ్చితి స్థితిలో జీవించాల్సిన పరిస్థితి ఏర్పడింది. ‘దేవుని కృపా స్థితి’లో (state of grace) మరణిస్తేనే పరలోకానికి వెళ్లడం సాధ్యమవుతుంది కాబట్టి, ప్రజల ఆధ్యాత్మిక జీవితాలపై దీని ప్రభావం తీవ్రంగా ఉండేది. ఐరోపా ప్రజలకు నిజమైన శుభవార్తను తిరిగి అందించేలా సంస్కర్తలకు (Reformers) తోడ్పడిన ఒక గొప్ప ఆవిష్కరణ గురించి మన తదుపరి వ్యాసంలో తెలుసుకుందాం.

ఈ వ్యాసం మొదట లిగోనియర్ మినిస్ట్రీస్ (Ligonier Ministries) బ్లాగ్‌లో ప్రచురించబడింది.